🕉️ 19 November 2026, Thursday · 02:37:42 PM · CDSHARMA.IN

📜 अमरकोश

मूल श्लोक, अन्वय, सरल हिन्दी अनुवाद एवं भावार्थ सहित

← सूची · "उदास" के ४ परिणाम

अमरकोश १.९.३ — नरकवर्गः
विष्टिराजूः कारणा तु यातना तीव्रवेदना ।पीडा बाधा व्यथा दुःखमामनस्यं प्रसूतिजम् ॥
बलपूर्वक (नरक में) डाला जाना — विष्टि, आजू; तीव्र कष्ट — कारणा, यातना, तीव्रवेदना; दुःख के नाम — पीडा, बाधा, व्यथा, दुःख, आमनस्य, प्रसूतिज —
अमरकोश २.८.१० — क्षत्रियवर्गः
उदासीनः परतरः पार्ष्णिग्राहस्तु पृष्ठतः ।रिपौ वैरिसपत्नारिद्विषद्द्वेषणदुर्हृदः ॥
उनसे भी परे (तटस्थ) राजा — उदासीन। पीछे से आक्रमण करने वाला राजा — पार्ष्णिग्राह। शत्रु के नाम — रिपु, वैरी, सपत्न, अरि, द्विषत्, द्वेषण, दुर्हृद् —
अमरकोश २.१०.१९ — शूद्रवर्गः
दक्षे तु चतुरपेशलपटवः सूत्थान उष्णश्च ।चण्डालप्लवमातङ्गदिवाकीर्तिजनङ्गमाः ॥
कुशल/फुर्तीला — दक्ष, चतुर, पेशल, पटु, सूत्थान, उष्ण। चाण्डाल के नाम — चण्डाल, प्लव, मातंग, दिवाकीर्ति, जनंगम —
अमरकोश ३.१.८ — विशेष्यनिघ्नवर्गः
दुर्मना विमना अन्तर्मनाः स्यादुत्क उन्मनाः ।दक्षिणे सरलोदारौ सुकलो दातृभोक्तरि ॥
उदास मन वाला — दुर्मना, विमना, अन्तर्मना। उत्कण्ठित — उत्क, उन्मना। सरल-स्वभाव — दक्षिण, सरल, उदार। दान देने और भोगने वाला — सुकल।
💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें