🕉️ 19 November 2026, Thursday · 02:44:24 PM · CDSHARMA.IN

📜 अमरकोश

मूल श्लोक, अन्वय, सरल हिन्दी अनुवाद एवं भावार्थ सहित

← सूची · "जामन" के ३ परिणाम

अमरकोश २.२.१२ — पुरवर्गः
स्त्र्यगारं भूभुजामन्तःपुरं स्यादवरोधनम् ।शुद्धान्तश्चावरोधश्च स्यादट्टः क्षौममस्त्रियाम् ॥
राजाओं का रनिवास — स्त्र्यगार, अन्तःपुर, अवरोधन, शुद्धान्त, अवरोध; महल के ऊपर का कक्ष (अटारी) — अट्ट, क्षौम (पुं॰/नपुं॰)।
अमरकोश ३.३.१२३ — नानार्थवर्गः
आतञ्चनं प्रतीवापजवनाप्यायनार्थकम् ।व्यञ्जनं लाञ्छनं श्मश्रु निष्ठानावयवेष्वपि ॥
आतंचन — (दूध में) जामन डालना, वेग, तृप्त करना। व्यंजन — चिह्न, दाढ़ी-मूँछ, कढ़ी आदि व्यंजन, (शरीर के) अंग (और क, ख आदि वर्ण)।
अमरकोश ३.५.२७ — लिङ्गादिसङ्ग्रहवर्गः
शालार्थापि परा राजामनुष्यार्थादराजकात् ।दासीसभं नृपसभं रक्षस्सभमिमा दिशः ॥
शाला (भवन) के अर्थ में भी 'सभा' शब्द — 'राजा' के पर्याय (राजा शब्द को छोड़कर) या अमनुष्य-वाची शब्द के बाद हो तो नपुंसक — दासीसभम्, नृपसभम्, रक्षःसभम् — ये उदाहरण हैं।
💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें