🕉️ 20 November 2026, Friday · 12:25:19 PM · CDSHARMA.IN

📜 अमरकोश

मूल श्लोक, अन्वय, सरल हिन्दी अनुवाद एवं भावार्थ सहित

← सूची · "ध्रुवा" के ३ परिणाम

अमरकोश २.४.११५ — वनौषधिवर्गः
नकुलेष्टा भुजङ्गाक्षी छत्राकी सुवहा च सा ।विदारिगन्धांशुमती सालपर्णी स्थिरा ध्रुवा ॥
रास्ना के और नाम — नकुलेष्टा, भुजंगाक्षी, छत्राकी, सुवहा। सरिवन (शालपर्णी) के नाम — विदारिगन्धा, अंशुमती, सालपर्णी, स्थिरा, ध्रुवा।
अमरकोश २.७.२७ — ब्रह्मवर्गः
ध्रुवोपभृज्जुहूर्ना तु स्रुवो भेदाः स्रुचः स्त्रियः ।उपाकृतः पशुरसौ योऽभिमन्त्र्य क्रतौ हतः ॥
ध्रुवा, उपभृत्, जुहू — ये स्रुक् (बड़ी कलछी) के भेद हैं (स्त्री॰); स्रुव (छोटी कलछी) पुल्लिंग है। यज्ञ में मन्त्रपूर्वक अर्पित पशु — उपाकृत।
अमरकोश ३.२.९ — सङ्कीर्णवर्गः
ओषः प्लोषे नयो नाये ज्यानिर्जीर्णौ भ्रमो भ्रमौ ।स्फातिर्वृद्धौ प्रथाख्यातौ स्पृष्टिः पृक्तौ स्नवः स्रवे ॥
जलना — ओष, प्लोष। ले जाना/नीति — नय, नाय। बुढ़ापा/क्षीणता — ज्यानि, जीर्णि। घूमना — भ्रम, भ्रमि। बढ़ना — स्फाति, वृद्धि। प्रसिद्धि — प्रथा, ख्याति। स्पर्श — स्पृष्टि, पृक्ति। बहना — स्नव, स्रव।
💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें