📜 अमरकोश
मूल श्लोक, अन्वय, सरल हिन्दी अनुवाद एवं भावार्थ सहित
← सूची · "फल्गु" के ३ परिणाम
अमरकोश २.४.६१ — वनौषधिवर्गः
पनसः कण्टकिफलो निचुलो हिज्जलोऽम्बुजः ।काकोदुम्बरिका फल्गुर्मलयूर्जघनेफला ॥
कटहल के नाम — पनस, कण्टकिफल। जल-बेंत (हिज्जल) के नाम — निचुल, हिज्जल, अम्बुज। कठूमर (जंगली गूलर) के नाम — काकोदुम्बरिका, फल्गु, मलयू, जघनेफला।
अमरकोश ३.१.५६ — विशेष्यनिघ्नवर्गः
निर्णिक्तं शोधितं मृष्टं निःशोध्यमनवस्करम् ।असारं फल्गु शून्यं तु वशिकं तुच्छरिक्तके ॥
साफ़ किया हुआ — निर्णिक्त, शोधित, मृष्ट, निःशोध्य, अनवस्कर। सार-हीन — असार, फल्गु। ख़ाली — शून्य, वशिक, तुच्छ, रिक्तक।
अमरकोश ३.३.८३ — नानार्थवर्गः
वार्तं फल्गुन्यरोगे च त्रिष्वप्सु च घृतामृते ।कलधौतं रूप्यहेम्नोर्निमित्तं हेतुलक्ष्मणोः ॥
वार्त — निःसार, नीरोग (तीनों लिङ्ग)। घृत, अमृत — जल भी (घी, अमृत भी)। कलधौत — चाँदी, सोना। निमित्त — कारण, लक्षण (शकुन)।