🕉️ 21 November 2026, Saturday · 10:46:54 AM · CDSHARMA.IN

📜 अमरकोश

मूल श्लोक, अन्वय, सरल हिन्दी अनुवाद एवं भावार्थ सहित

← सूची · "सर्वभूत" के ४ परिणाम

अमरकोश २.६.६५ — मनुष्यवर्गः
बुक्काग्रमांसं हृदयं हृन्मेदस्तु वपा वसा ।पश्चाद्ग्रीवाशिरा मन्या नाडी तु धमनिः शिरा ॥
हृदय के भीतर का मांस — बुक्का, अग्रमांस। हृदय — हृदय, हृद्। चर्बी — मेदस्, वपा, वसा। गर्दन के पीछे की नस — मन्या। नाड़ी — नाडी, धमनी, शिरा।
अमरकोश २.८.१२ — क्षत्रियवर्गः
वयस्यः स्निग्धः सवया अथ मित्रं सखा सुहृत् ।सख्यं साप्तपदीनं स्यादनुरोधोऽनुवर्तनम् ॥
समवयस्क साथी — वयस्य, स्निग्ध, सवयस्। मित्र — मित्र, सखा, सुहृद्। मित्रता — सख्य, साप्तपदीन। अनुसरण — अनुरोध, अनुवर्तन।
अमरकोश ३.३.८५ — नानार्थवर्गः
युक्ते क्ष्मादावृते भूतं प्राण्यतीते समे त्रिषु ।वृत्तं पद्ये चरित्रे त्रिष्वतीते दृढनिस्तले ॥
भूत — योग्य, पृथ्वी आदि महाभूत, सत्य, प्राणी; बीता हुआ, समान (तीनों लिङ्ग)। वृत्त — पद्य (छन्द), चरित्र; बीता, दृढ़, गोल (तीनों लिङ्ग)।
अमरकोश ३.३.११३ — नानार्थवर्गः
भूतात्मानौ धातृदेहौ मूर्खनीचौ पृथग्जनौ ।ग्रावाणौ शैलपाषाणौ पत्रिणौ शरपक्षिणौ ॥
भूतात्मा — ब्रह्मा (धाता), शरीर (जीव)। पृथग्जन — मूर्ख, नीच (साधारण जन)। ग्रावा — पर्वत, पत्थर। पत्री — बाण, पक्षी।
💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें