🕉️ 20 November 2026, Friday · 10:27:54 AM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

असक्त (पुंलिङ्ग)

"अनासक्त, वेल्गाव,उदासीन"

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाअसक्तःअसक्तौअसक्ताः
द्वितीयाअसक्तम्असक्तौअसक्तान्
तृतीयाअसक्तेनअसक्ताभ्याम्असक्तैः
चतुर्थीअसक्तायअसक्ताभ्याम्असक्तेभ्यः
पञ्चमीअसक्तात् / असक्ताद्असक्ताभ्याम्असक्तेभ्यः
षष्ठीअसक्तस्यअसक्तयोःअसक्तानाम्
सप्तमीअसक्तेअसक्तयोःअसक्तेषु
सम्बोधनहे असक्तहे असक्तौहे असक्ताः

अर्थ: "अनासक्त, वेल्गाव,उदासीन"

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें