किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें
प्रयत्न, चेष्टा, उद्योग
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | प्रयासः | प्रयासौ | प्रयासाः |
| द्वितीया | प्रयासम् | प्रयासौ | प्रयासान् |
| तृतीया | प्रयासेन | प्रयासाभ्याम् | प्रयासैः |
| चतुर्थी | प्रयासाय | प्रयासाभ्याम् | प्रयासेभ्यः |
| पञ्चमी | प्रयासात् / प्रयासाद् | प्रयासाभ्याम् | प्रयासेभ्यः |
| षष्ठी | प्रयासस्य | प्रयासयोः | प्रयासानाम् |
| सप्तमी | प्रयासे | प्रयासयोः | प्रयासेषु |
| सम्बोधन | हे प्रयास | हे प्रयासौ | हे प्रयासाः |
ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।