🕉️ 22 November 2026, Sunday · 06:44:46 PM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

याच्ञ्य (पुंलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमायाच्ञ्यःयाच्ञ्यौयाच्ञ्याः
द्वितीयायाच्ञ्यम्याच्ञ्यौयाच्ञ्यान्
तृतीयायाच्ञ्येनयाच्ञ्याभ्याम्याच्ञ्यैः
चतुर्थीयाच्ञ्याययाच्ञ्याभ्याम्याच्ञ्येभ्यः
पञ्चमीयाच्ञ्यात् / याच्ञ्याद्याच्ञ्याभ्याम्याच्ञ्येभ्यः
षष्ठीयाच्ञ्यस्ययाच्ञ्ययोःयाच्ञ्यानाम्
सप्तमीयाच्ञ्येयाच्ञ्ययोःयाच्ञ्येषु
सम्बोधनहे याच्ञ्यहे याच्ञ्यौहे याच्ञ्याः

अर्थ: —
English: (AV.) याच्ञ्या॑ f. (ŚBr.) = याच्ञा, asking, begging, request.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬