🕉️ 20 November 2026, Friday · 01:57:36 PM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

अत्ययिक (पुंलिङ्ग)

नाशकारी, सर्वनाशकर

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाअत्ययिकःअत्ययिकौअत्ययिकाः
द्वितीयाअत्ययिकम्अत्ययिकौअत्ययिकान्
तृतीयाअत्ययिकेनअत्ययिकाभ्याम्अत्ययिकैः
चतुर्थीअत्ययिकायअत्ययिकाभ्याम्अत्ययिकेभ्यः
पञ्चमीअत्ययिकात् / अत्ययिकाद्अत्ययिकाभ्याम्अत्ययिकेभ्यः
षष्ठीअत्ययिकस्यअत्ययिकयोःअत्ययिकानाम्
सप्तमीअत्ययिकेअत्ययिकयोःअत्ययिकेषु
सम्बोधनहे अत्ययिकहे अत्ययिकौहे अत्ययिकाः

अर्थ: नाशकारी, सर्वनाशकर

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अत्ययिक (नपुंसकलिङ्ग)

नाशकारी, सर्वनाशकर

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाअत्ययिकम्अत्ययिकेअत्ययिकानि
द्वितीयाअत्ययिकम्अत्ययिकेअत्ययिकानि
तृतीयाअत्ययिकेनअत्ययिकाभ्याम्अत्ययिकैः
चतुर्थीअत्ययिकायअत्ययिकाभ्याम्अत्ययिकेभ्यः
पञ्चमीअत्ययिकात् / अत्ययिकाद्अत्ययिकाभ्याम्अत्ययिकेभ्यः
षष्ठीअत्ययिकस्यअत्ययिकयोःअत्ययिकानाम्
सप्तमीअत्ययिकेअत्ययिकयोःअत्ययिकेषु
सम्बोधनहे अत्ययिकहे अत्ययिकेहे अत्ययिकानि

अर्थ: नाशकारी, सर्वनाशकर

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें