🕉️ 20 November 2026, Friday · 10:53:00 AM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

अपञ्चम (पुंलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाअपञ्चमःअपञ्चमौअपञ्चमाः
द्वितीयाअपञ्चमम्अपञ्चमौअपञ्चमान्
तृतीयाअपञ्चमेनअपञ्चमाभ्याम्अपञ्चमैः
चतुर्थीअपञ्चमायअपञ्चमाभ्याम्अपञ्चमेभ्यः
पञ्चमीअपञ्चमात् / अपञ्चमाद्अपञ्चमाभ्याम्अपञ्चमेभ्यः
षष्ठीअपञ्चमस्यअपञ्चमयोःअपञ्चमानाम्
सप्तमीअपञ्चमेअपञ्चमयोःअपञ्चमेषु
सम्बोधनहे अपञ्चमहे अपञ्चमौहे अपञ्चमाः

अर्थ: —
English: not a nasal, VPrāt.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें