🕉️ 19 November 2026, Thursday · 11:48:45 PM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

अशक्य (पुंलिङ्ग)

. , न . त . " - "असंबभ, अव्यवहार्य ।

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाअशक्यःअशक्यौअशक्याः
द्वितीयाअशक्यम्अशक्यौअशक्यान्
तृतीयाअशक्येनअशक्याभ्याम्अशक्यैः
चतुर्थीअशक्यायअशक्याभ्याम्अशक्येभ्यः
पञ्चमीअशक्यात् / अशक्याद्अशक्याभ्याम्अशक्येभ्यः
षष्ठीअशक्यस्यअशक्ययोःअशक्यानाम्
सप्तमीअशक्येअशक्ययोःअशक्येषु
सम्बोधनहे अशक्यहे अशक्यौहे अशक्याः

अर्थ: . , न . त . " - "असंबभ, अव्यवहार्य ।

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अशक्य (नपुंसकलिङ्ग)

. , न . त . " - "असंबभ, अव्यवहार्य ।

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाअशक्यम्अशक्येअशक्यानि
द्वितीयाअशक्यम्अशक्येअशक्यानि
तृतीयाअशक्येनअशक्याभ्याम्अशक्यैः
चतुर्थीअशक्यायअशक्याभ्याम्अशक्येभ्यः
पञ्चमीअशक्यात् / अशक्याद्अशक्याभ्याम्अशक्येभ्यः
षष्ठीअशक्यस्यअशक्ययोःअशक्यानाम्
सप्तमीअशक्येअशक्ययोःअशक्येषु
सम्बोधनहे अशक्यहे अशक्येहे अशक्यानि

अर्थ: . , न . त . " - "असंबभ, अव्यवहार्य ।

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें