🕉️ 22 November 2026, Sunday · 01:14:08 AM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

अश्रेयस् (पुंलिङ्ग)

"अपेक्षाकृत जो उत्कृष्ट न हो, घटिया"

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाअश्रेयान्अश्रेयांसौअश्रेयांसः
द्वितीयाअश्रेयांसम्अश्रेयांसौअश्रेयसः
तृतीयाअश्रेयसाअश्रेयोभ्याम्अश्रेयोभिः
चतुर्थीअश्रेयसेअश्रेयोभ्याम्अश्रेयोभ्यः
पञ्चमीअश्रेयसःअश्रेयोभ्याम्अश्रेयोभ्यः
षष्ठीअश्रेयसःअश्रेयसोःअश्रेयसाम्
सप्तमीअश्रेयसिअश्रेयसोःअश्रेयस्सु / अश्रेयःसु
सम्बोधनहे अश्रेयन्हे अश्रेयांसौहे अश्रेयांसः

अर्थ: "अपेक्षाकृत जो उत्कृष्ट न हो, घटिया"

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अश्रेयस् (स्त्रीलिङ्ग)

"अपेक्षाकृत जो उत्कृष्ट न हो, घटिया"

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाअश्रेयाःअश्रेयसौअश्रेयसः
द्वितीयाअश्रेयसम्अश्रेयसौअश्रेयसः
तृतीयाअश्रेयसाअश्रेयोभ्याम्अश्रेयोभिः
चतुर्थीअश्रेयसेअश्रेयोभ्याम्अश्रेयोभ्यः
पञ्चमीअश्रेयसःअश्रेयोभ्याम्अश्रेयोभ्यः
षष्ठीअश्रेयसःअश्रेयसोःअश्रेयसाम्
सप्तमीअश्रेयसिअश्रेयसोःअश्रेयस्सु / अश्रेयःसु
सम्बोधनहे अश्रेयःहे अश्रेयसौहे अश्रेयसः

अर्थ: "अपेक्षाकृत जो उत्कृष्ट न हो, घटिया"

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अश्रेयस् (नपुंसकलिङ्ग)

"अपेक्षाकृत जो उत्कृष्ट न हो, घटिया"

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाअश्रेयःअश्रेयसीअश्रेयांसि
द्वितीयाअश्रेयःअश्रेयसीअश्रेयांसि
तृतीयाअश्रेयसाअश्रेयोभ्याम्अश्रेयोभिः
चतुर्थीअश्रेयसेअश्रेयोभ्याम्अश्रेयोभ्यः
पञ्चमीअश्रेयसःअश्रेयोभ्याम्अश्रेयोभ्यः
षष्ठीअश्रेयसःअश्रेयसोःअश्रेयसाम्
सप्तमीअश्रेयसिअश्रेयसोःअश्रेयस्सु / अश्रेयःसु
सम्बोधनहे अश्रेयःहे अश्रेयसीहे अश्रेयांसि

अर्थ: "अपेक्षाकृत जो उत्कृष्ट न हो, घटिया"

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें