🕉️ 23 November 2026, Monday · 02:33:00 AM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

आज्यभुज् (पुंलिङ्ग)

अग्नि का विशेषण

🔎 आपका लिखा रूप आज्यभुक् = प्रथमा विभक्ति, एकवचन (रंगीन खाना)

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाआज्यभुक् / आज्यभुग्आज्यभुजौआज्यभुजः
द्वितीयाआज्यभुजम्आज्यभुजौआज्यभुजः
तृतीयाआज्यभुजाआज्यभुग्भ्याम्आज्यभुग्भिः
चतुर्थीआज्यभुजेआज्यभुग्भ्याम्आज्यभुग्भ्यः
पञ्चमीआज्यभुजःआज्यभुग्भ्याम्आज्यभुग्भ्यः
षष्ठीआज्यभुजःआज्यभुजोःआज्यभुजाम्
सप्तमीआज्यभुजिआज्यभुजोःआज्यभुक्षु
सम्बोधनहे आज्यभुक् / हे आज्यभुग्हे आज्यभुजौहे आज्यभुजः

अर्थ: अग्नि का विशेषण

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬