🕉️ 22 November 2026, Sunday · 01:41:15 AM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

उत्क्रम (पुंलिङ्ग)

ऊपर जाना, बाहर निकलना, प्रस्थान

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाउत्क्रमःउत्क्रमौउत्क्रमाः
द्वितीयाउत्क्रमम्उत्क्रमौउत्क्रमान्
तृतीयाउत्क्रमेणउत्क्रमाभ्याम्उत्क्रमैः
चतुर्थीउत्क्रमायउत्क्रमाभ्याम्उत्क्रमेभ्यः
पञ्चमीउत्क्रमात् / उत्क्रमाद्उत्क्रमाभ्याम्उत्क्रमेभ्यः
षष्ठीउत्क्रमस्यउत्क्रमयोःउत्क्रमाणाम्
सप्तमीउत्क्रमेउत्क्रमयोःउत्क्रमेषु
सम्बोधनहे उत्क्रमहे उत्क्रमौहे उत्क्रमाः

अर्थ: ऊपर जाना, बाहर निकलना, प्रस्थान

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें