🕉️ 20 November 2026, Friday · 08:48:28 AM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

उष्ट्र (पुंलिङ्ग)

कित्" ऊँट

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाउष्ट्रःउष्ट्रौउष्ट्राः
द्वितीयाउष्ट्रम्उष्ट्रौउष्ट्रान्
तृतीयाउष्ट्रेणउष्ट्राभ्याम्उष्ट्रैः
चतुर्थीउष्ट्रायउष्ट्राभ्याम्उष्ट्रेभ्यः
पञ्चमीउष्ट्रात् / उष्ट्राद्उष्ट्राभ्याम्उष्ट्रेभ्यः
षष्ठीउष्ट्रस्यउष्ट्रयोःउष्ट्राणाम्
सप्तमीउष्ट्रेउष्ट्रयोःउष्ट्रेषु
सम्बोधनहे उष्ट्रहे उष्ट्रौहे उष्ट्राः

अर्थ: कित्" ऊँट
संस्कृत: पर्याय: क्रमेलक, मय, महाङ्ग

📚 अमरकोश में:
• ऊँट (२.९.७६) — पर्याय: क्रमेलक, मय, महांग

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें