🕉️ 21 November 2026, Saturday · 04:16:50 AM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

ऊर्जयत् (पुंलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाऊर्जयन्ऊर्जयन्तौऊर्जयन्तः
द्वितीयाऊर्जयन्तम्ऊर्जयन्तौऊर्जयतः
तृतीयाऊर्जयताऊर्जयद्भ्याम्ऊर्जयद्भिः
चतुर्थीऊर्जयतेऊर्जयद्भ्याम्ऊर्जयद्भ्यः
पञ्चमीऊर्जयतःऊर्जयद्भ्याम्ऊर्जयद्भ्यः
षष्ठीऊर्जयतःऊर्जयतोःऊर्जयताम्
सप्तमीऊर्जयतिऊर्जयतोःऊर्जयत्सु
सम्बोधनहे ऊर्जयन्हे ऊर्जयन्तौहे ऊर्जयन्तः

अर्थ: —
English: pres. p. of √ ऊर्ज् q.v.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

ऊर्जयत् (नपुंसकलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाऊर्जयत् / ऊर्जयद्ऊर्जयतीऊर्जयन्ति
द्वितीयाऊर्जयत् / ऊर्जयद्ऊर्जयतीऊर्जयन्ति
तृतीयाऊर्जयताऊर्जयद्भ्याम्ऊर्जयद्भिः
चतुर्थीऊर्जयतेऊर्जयद्भ्याम्ऊर्जयद्भ्यः
पञ्चमीऊर्जयतःऊर्जयद्भ्याम्ऊर्जयद्भ्यः
षष्ठीऊर्जयतःऊर्जयतोःऊर्जयताम्
सप्तमीऊर्जयतिऊर्जयतोःऊर्जयत्सु
सम्बोधनहे ऊर्जयत् / हे ऊर्जयद्हे ऊर्जयतीहे ऊर्जयन्ति

अर्थ: —
English: pres. p. of √ ऊर्ज् q.v.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें