🕉️ 20 November 2026, Friday · 11:24:21 AM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

ओजस्तर (पुंलिङ्ग)

ओज (विषम, असम) + स्तर (कोई भी बिछाई हुई चीज, रद्दा)

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाओजस्तरःओजस्तरौओजस्तराः
द्वितीयाओजस्तरम्ओजस्तरौओजस्तरान्
तृतीयाओजस्तरेणओजस्तराभ्याम्ओजस्तरैः
चतुर्थीओजस्तरायओजस्तराभ्याम्ओजस्तरेभ्यः
पञ्चमीओजस्तरात् / ओजस्तराद्ओजस्तराभ्याम्ओजस्तरेभ्यः
षष्ठीओजस्तरस्यओजस्तरयोःओजस्तराणाम्
सप्तमीओजस्तरेओजस्तरयोःओजस्तरेषु
सम्बोधनहे ओजस्तरहे ओजस्तरौहे ओजस्तराः

अर्थ: ओज (विषम, असम) + स्तर (कोई भी बिछाई हुई चीज, रद्दा)
English: = ओ॑जीयस् Comm. on BṛĀrUp.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

ओजस्तर (नपुंसकलिङ्ग)

ओज (विषम, असम) + स्तर (कोई भी बिछाई हुई चीज, रद्दा)

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाओजस्तरम्ओजस्तरेओजस्तराणि
द्वितीयाओजस्तरम्ओजस्तरेओजस्तराणि
तृतीयाओजस्तरेणओजस्तराभ्याम्ओजस्तरैः
चतुर्थीओजस्तरायओजस्तराभ्याम्ओजस्तरेभ्यः
पञ्चमीओजस्तरात् / ओजस्तराद्ओजस्तराभ्याम्ओजस्तरेभ्यः
षष्ठीओजस्तरस्यओजस्तरयोःओजस्तराणाम्
सप्तमीओजस्तरेओजस्तरयोःओजस्तरेषु
सम्बोधनहे ओजस्तरहे ओजस्तरेहे ओजस्तराणि

अर्थ: ओज (विषम, असम) + स्तर (कोई भी बिछाई हुई चीज, रद्दा)
English: = ओ॑जीयस् Comm. on BṛĀrUp.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें