🕉️ 20 November 2026, Friday · 07:49:41 AM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

कर्कटक (पुंलिङ्ग)

कर्क्-अटन्,स्वार्थे कन् च

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाकर्कटकःकर्कटकौकर्कटकाः
द्वितीयाकर्कटकम्कर्कटकौकर्कटकान्
तृतीयाकर्कटकेनकर्कटकाभ्याम्कर्कटकैः
चतुर्थीकर्कटकायकर्कटकाभ्याम्कर्कटकेभ्यः
पञ्चमीकर्कटकात् / कर्कटकाद्कर्कटकाभ्याम्कर्कटकेभ्यः
षष्ठीकर्कटकस्यकर्कटकयोःकर्कटकानाम्
सप्तमीकर्कटकेकर्कटकयोःकर्कटकेषु
सम्बोधनहे कर्कटकहे कर्कटकौहे कर्कटकाः

अर्थ: कर्क्-अटन्,स्वार्थे कन् च
संस्कृत: पर्याय: कुलीर

📚 अमरकोश में:
• केकड़ा (१.१०.२१) — पर्याय: कुलीर

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें