🕉️ 19 November 2026, Thursday · 12:28:07 PM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

काक (पुंलिङ्ग)

कन् कौवा

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाकाकःकाकौकाकाः
द्वितीयाकाकम्काकौकाकान्
तृतीयाकाकेनकाकाभ्याम्काकैः
चतुर्थीकाकायकाकाभ्याम्काकेभ्यः
पञ्चमीकाकात् / काकाद्काकाभ्याम्काकेभ्यः
षष्ठीकाकस्यकाकयोःकाकानाम्
सप्तमीकाकेकाकयोःकाकेषु
सम्बोधनहे काकहे काकौहे काकाः

अर्थ: कन् कौवा
संस्कृत: पर्याय: करट, अरिष्ट, बलिपुष्ट, सकृत्प्रज, ध्वाङ्क्ष

📚 अमरकोश में:
• कौवे के नाम (२.५.२२) — पर्याय: करट, अरिष्ट, बलिपुष्ट, सकृत्प्रज, ध्वांक्ष, आत्मघोष, परभृत्, बलिभुज्, वायस

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

काक (नपुंसकलिङ्ग)

कन् कौवों का समूह

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाकाकम्काकेकाकानि
द्वितीयाकाकम्काकेकाकानि
तृतीयाकाकेनकाकाभ्याम्काकैः
चतुर्थीकाकायकाकाभ्याम्काकेभ्यः
पञ्चमीकाकात् / काकाद्काकाभ्याम्काकेभ्यः
षष्ठीकाकस्यकाकयोःकाकानाम्
सप्तमीकाकेकाकयोःकाकेषु
सम्बोधनहे काकहे काकेहे काकानि

अर्थ: कन् कौवों का समूह
संस्कृत: पर्याय: करट, अरिष्ट, बलिपुष्ट, सकृत्प्रज, ध्वाङ्क्ष

📚 अमरकोश में:
• कौवे के नाम (२.५.२२) — पर्याय: करट, अरिष्ट, बलिपुष्ट, सकृत्प्रज, ध्वांक्ष, आत्मघोष, परभृत्, बलिभुज्, वायस

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें