🕉️ 21 November 2026, Saturday · 08:25:15 PM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

क्रूररव (पुंलिङ्ग)

क्रूर (निर्दय, निष्ठुर) + रव (क्रन्दन, चीख)

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाक्रूररवःक्रूररवौक्रूररवाः
द्वितीयाक्रूररवम्क्रूररवौक्रूररवान्
तृतीयाक्रूररवेणक्रूररवाभ्याम्क्रूररवैः
चतुर्थीक्रूररवायक्रूररवाभ्याम्क्रूररवेभ्यः
पञ्चमीक्रूररवात् / क्रूररवाद्क्रूररवाभ्याम्क्रूररवेभ्यः
षष्ठीक्रूररवस्यक्रूररवयोःक्रूररवाणाम्
सप्तमीक्रूररवेक्रूररवयोःक्रूररवेषु
सम्बोधनहे क्रूररवहे क्रूररवौहे क्रूररवाः

अर्थ: क्रूर (निर्दय, निष्ठुर) + रव (क्रन्दन, चीख)
English: ‘having an inauspicious or frightful cry’, a jackal (?), W.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें