🕉️ 20 November 2026, Friday · 11:23:47 AM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

गाडिवि (पुंलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमागाडिविःगाडिवीगाडिवयः
द्वितीयागाडिविम्गाडिवीगाडिवीन्
तृतीयागाडिविनागाडिविभ्याम्गाडिविभिः
चतुर्थीगाडिवयेगाडिविभ्याम्गाडिविभ्यः
पञ्चमीगाडिवेःगाडिविभ्याम्गाडिविभ्यः
षष्ठीगाडिवेःगाडिव्योःगाडिवीनाम्
सप्तमीगाडिवौगाडिव्योःगाडिविषु
सम्बोधनहे गाडिवेहे गाडिवीहे गाडिवयः

अर्थ: —
English: fr. गडिव g. सुतंगमादि.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

गाडिवि (नपुंसकलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमागाडिविगाडिविनीगाडिवीनि
द्वितीयागाडिविगाडिविनीगाडिवीनि
तृतीयागाडिविनागाडिविभ्याम्गाडिविभिः
चतुर्थीगाडिविने / गाडिवयेगाडिविभ्याम्गाडिविभ्यः
पञ्चमीगाडिविनः / गाडिवेःगाडिविभ्याम्गाडिविभ्यः
षष्ठीगाडिविनः / गाडिवेःगाडिविनोः / गाडिव्योःगाडिवीनाम्
सप्तमीगाडिविनि / गाडिवौगाडिविनोः / गाडिव्योःगाडिविषु
सम्बोधनहे गाडिवि / हे गाडिवेहे गाडिविनीहे गाडिवीनि

अर्थ: —
English: fr. गडिव g. सुतंगमादि.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें