🕉️ 20 November 2026, Friday · 07:49:48 AM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

गुर्जर (पुंलिङ्ग)

पृषो . गुजरात का प्रदेश या जिला

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमागुर्जरःगुर्जरसौ / गुर्जरौगुर्जरसः / गुर्जराः
द्वितीयागुर्जरम् / गुर्जरसम्गुर्जरसौ / गुर्जरौगुर्जरसः / गुर्जरान्
तृतीयागुर्जरसा / गुर्जरेणगुर्जराभ्याम्गुर्जरैः
चतुर्थीगुर्जरसे / गुर्जरायगुर्जराभ्याम्गुर्जरेभ्यः
पञ्चमीगुर्जरसः / गुर्जरात् / गुर्जराद्गुर्जराभ्याम्गुर्जरेभ्यः
षष्ठीगुर्जरसः / गुर्जरस्यगुर्जरयोः / गुर्जरसोःगुर्जरसाम् / गुर्जराणाम्
सप्तमीगुर्जरसि / गुर्जरेगुर्जरयोः / गुर्जरसोःगुर्जरेषु
सम्बोधनहे गुर्जरहे गुर्जरसौ / हे गुर्जरौहे गुर्जरसः / हे गुर्जराः

अर्थ: पृषो . गुजरात का प्रदेश या जिला

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें