🕉️ 19 November 2026, Thursday · 11:29:49 PM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

जैत्व (पुंलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाजैत्वःजैत्वौजैत्वाः
द्वितीयाजैत्वम्जैत्वौजैत्वान्
तृतीयाजैत्वेनजैत्वाभ्याम्जैत्वैः
चतुर्थीजैत्वायजैत्वाभ्याम्जैत्वेभ्यः
पञ्चमीजैत्वात् / जैत्वाद्जैत्वाभ्याम्जैत्वेभ्यः
षष्ठीजैत्वस्यजैत्वयोःजैत्वानाम्
सप्तमीजैत्वेजैत्वयोःजैत्वेषु
सम्बोधनहे जैत्वहे जैत्वौहे जैत्वाः

अर्थ: —
English: See जे॑त्व

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

जैत्व (नपुंसकलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाजैत्वम्जैत्वेजैत्वानि
द्वितीयाजैत्वम्जैत्वेजैत्वानि
तृतीयाजैत्वेनजैत्वाभ्याम्जैत्वैः
चतुर्थीजैत्वायजैत्वाभ्याम्जैत्वेभ्यः
पञ्चमीजैत्वात् / जैत्वाद्जैत्वाभ्याम्जैत्वेभ्यः
षष्ठीजैत्वस्यजैत्वयोःजैत्वानाम्
सप्तमीजैत्वेजैत्वयोःजैत्वेषु
सम्बोधनहे जैत्वहे जैत्वेहे जैत्वानि

अर्थ: —
English: See जे॑त्व

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें