🕉️ 21 November 2026, Saturday · 08:22:54 PM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

टङ्कवत् (पुंलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाटङ्कवान्टङ्कवन्तौटङ्कवन्तः
द्वितीयाटङ्कवन्तम्टङ्कवन्तौटङ्कवतः
तृतीयाटङ्कवताटङ्कवद्भ्याम्टङ्कवद्भिः
चतुर्थीटङ्कवतेटङ्कवद्भ्याम्टङ्कवद्भ्यः
पञ्चमीटङ्कवतःटङ्कवद्भ्याम्टङ्कवद्भ्यः
षष्ठीटङ्कवतःटङ्कवतोःटङ्कवताम्
सप्तमीटङ्कवतिटङ्कवतोःटङ्कवत्सु
सम्बोधनहे टङ्कवन्हे टङ्कवन्तौहे टङ्कवन्तः

अर्थ: —
English: having hatchet-like crags (a mountain), R. iii, 55, 44.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

टङ्कवत् (नपुंसकलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाटङ्कवत् / टङ्कवद्टङ्कवतीटङ्कवन्ति
द्वितीयाटङ्कवत् / टङ्कवद्टङ्कवतीटङ्कवन्ति
तृतीयाटङ्कवताटङ्कवद्भ्याम्टङ्कवद्भिः
चतुर्थीटङ्कवतेटङ्कवद्भ्याम्टङ्कवद्भ्यः
पञ्चमीटङ्कवतःटङ्कवद्भ्याम्टङ्कवद्भ्यः
षष्ठीटङ्कवतःटङ्कवतोःटङ्कवताम्
सप्तमीटङ्कवतिटङ्कवतोःटङ्कवत्सु
सम्बोधनहे टङ्कवत् / हे टङ्कवद्हे टङ्कवतीहे टङ्कवन्ति

अर्थ: —
English: having hatchet-like crags (a mountain), R. iii, 55, 44.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें