🕉️ 19 November 2026, Thursday · 11:34:32 PM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

तडित् (स्त्रीलिङ्ग)

बिजली

🔎 आपका लिखा रूप तडिति = सप्तमी विभक्ति, एकवचन (रंगीन खाना)

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमातडित् / तडिद्तडितौतडितः
द्वितीयातडितम्तडितौतडितः
तृतीयातडितातडिद्भ्याम्तडिद्भिः
चतुर्थीतडितेतडिद्भ्याम्तडिद्भ्यः
पञ्चमीतडितःतडिद्भ्याम्तडिद्भ्यः
षष्ठीतडितःतडितोःतडिताम्
सप्तमीतडितितडितोःतडित्सु
सम्बोधनहे तडित् / हे तडिद्हे तडितौहे तडितः

अर्थ: बिजली
संस्कृत: विद्युत्, सौदामिनी · पर्याय: शम्पा, शतह्रदा, ह्रादिनी, ऐरावती, क्षणप्रभा

📚 अमरकोश में:
• बिजली के नाम (१.३.११) — पर्याय: शम्पा, शतह्रदा, ह्रादिनी, ऐरावती, क्षणप्रभा, सौदामिनी, विद्युत्, चंचला, चपला

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें