🕉️ 22 November 2026, Sunday · 09:15:40 PM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

तुर्वश (पुंलिङ्ग)

शब्दरूप

🔎 आपका लिखा रूप तुर्वशे = सप्तमी विभक्ति, एकवचन (रंगीन खाना)

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमातुर्वशःतुर्वशौतुर्वशाः
द्वितीयातुर्वशम्तुर्वशौतुर्वशान्
तृतीयातुर्वशेनतुर्वशाभ्याम्तुर्वशैः
चतुर्थीतुर्वशायतुर्वशाभ्याम्तुर्वशेभ्यः
पञ्चमीतुर्वशात् / तुर्वशाद्तुर्वशाभ्याम्तुर्वशेभ्यः
षष्ठीतुर्वशस्यतुर्वशयोःतुर्वशानाम्
सप्तमीतुर्वशेतुर्वशयोःतुर्वशेषु
सम्बोधनहे तुर्वशहे तुर्वशौहे तुर्वशाः

अर्थ: —
English: N. of a hero and ancestor of the Āryan race (named with Yadu; du. तुर्व॑शा य॑दू, ‘T° and Y°’, iv, 30, 17; pl.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬