🕉️ 20 November 2026, Friday · 08:56:50 AM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

त्रैपथ (नपुंसकलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमात्रैपथम्त्रैपथेत्रैपथानि
द्वितीयात्रैपथम्त्रैपथेत्रैपथानि
तृतीयात्रैपथेनत्रैपथाभ्याम्त्रैपथैः
चतुर्थीत्रैपथायत्रैपथाभ्याम्त्रैपथेभ्यः
पञ्चमीत्रैपथात् / त्रैपथाद्त्रैपथाभ्याम्त्रैपथेभ्यः
षष्ठीत्रैपथस्यत्रैपथयोःत्रैपथानाम्
सप्तमीत्रैपथेत्रैपथयोःत्रैपथेषु
सम्बोधनहे त्रैपथहे त्रैपथेहे त्रैपथानि

अर्थ: —
English: N. of a manner of sitting, BṛNārP. xxxi, 115.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें