🕉️ 23 November 2026, Monday · 01:12:59 AM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

त्वक्छद (पुंलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमात्वक्छदःत्वक्छदौत्वक्छदाः
द्वितीयात्वक्छदम्त्वक्छदौत्वक्छदान्
तृतीयात्वक्छदेनत्वक्छदाभ्याम्त्वक्छदैः
चतुर्थीत्वक्छदायत्वक्छदाभ्याम्त्वक्छदेभ्यः
पञ्चमीत्वक्छदात् / त्वक्छदाद्त्वक्छदाभ्याम्त्वक्छदेभ्यः
षष्ठीत्वक्छदस्यत्वक्छदयोःत्वक्छदानाम्
सप्तमीत्वक्छदेत्वक्छदयोःत्वक्छदेषु
सम्बोधनहे त्वक्छदहे त्वक्छदौहे त्वक्छदाः

अर्थ: —
English: Lipeocercis serrata, L.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬