🕉️ 21 November 2026, Saturday · 02:48:11 PM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

दयित्नु (पुंलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमादयित्नुःदयित्नूदयित्नवः
द्वितीयादयित्नुम्दयित्नूदयित्नून्
तृतीयादयित्नुनादयित्नुभ्याम्दयित्नुभिः
चतुर्थीदयित्नवेदयित्नुभ्याम्दयित्नुभ्यः
पञ्चमीदयित्नोःदयित्नुभ्याम्दयित्नुभ्यः
षष्ठीदयित्नोःदयित्न्वोःदयित्नूनाम्
सप्तमीदयित्नौदयित्न्वोःदयित्नुषु
सम्बोधनहे दयित्नोहे दयित्नूहे दयित्नवः

अर्थ: —
English: ? Lāṭy. vii, 10, 13.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

दयित्नु (नपुंसकलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमादयित्नुदयित्नुनीदयित्नूनि
द्वितीयादयित्नुदयित्नुनीदयित्नूनि
तृतीयादयित्नुनादयित्नुभ्याम्दयित्नुभिः
चतुर्थीदयित्नुने / दयित्नवेदयित्नुभ्याम्दयित्नुभ्यः
पञ्चमीदयित्नुनः / दयित्नोःदयित्नुभ्याम्दयित्नुभ्यः
षष्ठीदयित्नुनः / दयित्नोःदयित्नुनोः / दयित्न्वोःदयित्नूनाम्
सप्तमीदयित्नुनि / दयित्नौदयित्नुनोः / दयित्न्वोःदयित्नुषु
सम्बोधनहे दयित्नु / हे दयित्नोहे दयित्नुनीहे दयित्नूनि

अर्थ: —
English: ? Lāṭy. vii, 10, 13.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें