🕉️ 23 November 2026, Monday · 04:20:34 AM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

धूम्रायण (पुंलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाधूम्रायणःधूम्रायणौधूम्रायणाः
द्वितीयाधूम्रायणम्धूम्रायणौधूम्रायणान्
तृतीयाधूम्रायणेनधूम्रायणाभ्याम्धूम्रायणैः
चतुर्थीधूम्रायणायधूम्रायणाभ्याम्धूम्रायणेभ्यः
पञ्चमीधूम्रायणात् / धूम्रायणाद्धूम्रायणाभ्याम्धूम्रायणेभ्यः
षष्ठीधूम्रायणस्यधूम्रायणयोःधूम्रायणानाम्
सप्तमीधूम्रायणेधूम्रायणयोःधूम्रायणेषु
सम्बोधनहे धूम्रायणहे धूम्रायणौहे धूम्रायणाः

अर्थ: —
English: patr. fr. धूम्र, Pravar. (cf. धौम्र्°).

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬