🕉️ 21 November 2026, Saturday · 03:22:36 AM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

नीडगर्भ (पुंलिङ्ग)

नीड (स्थान, आवास) + गर्भ (गर्भाशय, पेट)

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमानीडगर्भःनीडगर्भौनीडगर्भाः
द्वितीयानीडगर्भम्नीडगर्भौनीडगर्भान्
तृतीयानीडगर्भेणनीडगर्भाभ्याम्नीडगर्भैः
चतुर्थीनीडगर्भायनीडगर्भाभ्याम्नीडगर्भेभ्यः
पञ्चमीनीडगर्भात् / नीडगर्भाद्नीडगर्भाभ्याम्नीडगर्भेभ्यः
षष्ठीनीडगर्भस्यनीडगर्भयोःनीडगर्भाणाम्
सप्तमीनीडगर्भेनीडगर्भयोःनीडगर्भेषु
सम्बोधनहे नीडगर्भहे नीडगर्भौहे नीडगर्भाः

अर्थ: नीड (स्थान, आवास) + गर्भ (गर्भाशय, पेट)
English: the interior of nest, Hit.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें