🕉️ 20 November 2026, Friday · 08:32:48 AM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

पक्तृ (पुंलिङ्ग)

रसोइया पाचक

🔎 आपका लिखा रूप पक्ता = प्रथमा विभक्ति, एकवचन (रंगीन खाना)

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमापक्तापक्तारौपक्तारः
द्वितीयापक्तारम्पक्तारौपक्तॄन्
तृतीयापक्त्रापक्तृभ्याम्पक्तृभिः
चतुर्थीपक्त्रेपक्तृभ्याम्पक्तृभ्यः
पञ्चमीपक्तुःपक्तृभ्याम्पक्तृभ्यः
षष्ठीपक्तुःपक्त्रोःपक्तॄणाम्
सप्तमीपक्तरिपक्त्रोःपक्तृषु
सम्बोधनहे पक्तःहे पक्तारौहे पक्तारः

अर्थ: रसोइया पाचक

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

पक्तृ (स्त्रीलिङ्ग)

रसोइया पाचक

🔎 आपका लिखा रूप पक्ता = प्रथमा विभक्ति, एकवचन (रंगीन खाना)

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमापक्तापक्तरौपक्तरः
द्वितीयापक्तरम्पक्तरौपक्तॄः
तृतीयापक्त्रापक्तृभ्याम्पक्तृभिः
चतुर्थीपक्त्रेपक्तृभ्याम्पक्तृभ्यः
पञ्चमीपक्तुःपक्तृभ्याम्पक्तृभ्यः
षष्ठीपक्तुःपक्त्रोःपक्तॄणाम्
सप्तमीपक्तरिपक्त्रोःपक्तृषु
सम्बोधनहे पक्तःहे पक्तरौहे पक्तरः

अर्थ: रसोइया पाचक

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें