🕉️ 20 November 2026, Friday · 04:34:15 AM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

फल्गुन (पुंलिङ्ग)

च्" फाल्गुन का महीना

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाफल्गुनःफल्गुनौफल्गुनाः
द्वितीयाफल्गुनम्फल्गुनौफल्गुनान्
तृतीयाफल्गुनेनफल्गुनाभ्याम्फल्गुनैः
चतुर्थीफल्गुनायफल्गुनाभ्याम्फल्गुनेभ्यः
पञ्चमीफल्गुनात् / फल्गुनाद्फल्गुनाभ्याम्फल्गुनेभ्यः
षष्ठीफल्गुनस्यफल्गुनयोःफल्गुनानाम्
सप्तमीफल्गुनेफल्गुनयोःफल्गुनेषु
सम्बोधनहे फल्गुनहे फल्गुनौहे फल्गुनाः

अर्थ: च्" फाल्गुन का महीना

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

फल्गुन (नपुंसकलिङ्ग)

च्" फाल्गुन का महीना

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाफल्गुनम्फल्गुनेफल्गुनानि
द्वितीयाफल्गुनम्फल्गुनेफल्गुनानि
तृतीयाफल्गुनेनफल्गुनाभ्याम्फल्गुनैः
चतुर्थीफल्गुनायफल्गुनाभ्याम्फल्गुनेभ्यः
पञ्चमीफल्गुनात् / फल्गुनाद्फल्गुनाभ्याम्फल्गुनेभ्यः
षष्ठीफल्गुनस्यफल्गुनयोःफल्गुनानाम्
सप्तमीफल्गुनेफल्गुनयोःफल्गुनेषु
सम्बोधनहे फल्गुनहे फल्गुनेहे फल्गुनानि

अर्थ: च्" फाल्गुन का महीना
English: reddish, red, VS.; TS.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें