🕉️ 19 November 2026, Thursday · 04:22:56 PM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

बभ्रि (पुंलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाबभ्रिःबभ्रीबभ्रयः
द्वितीयाबभ्रिम्बभ्रीबभ्रीन्
तृतीयाबभ्रिणाबभ्रिभ्याम्बभ्रिभिः
चतुर्थीबभ्रयेबभ्रिभ्याम्बभ्रिभ्यः
पञ्चमीबभ्रेःबभ्रिभ्याम्बभ्रिभ्यः
षष्ठीबभ्रेःबभ्र्योःबभ्रीणाम्
सप्तमीबभ्रौबभ्र्योःबभ्रिषु
सम्बोधनहे बभ्रेहे बभ्रीहे बभ्रयः

अर्थ: —
English: bearing, carrying (with acc.), RV. vi, 23, 4

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

बभ्रि (नपुंसकलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाबभ्रिबभ्रिणीबभ्रीणि
द्वितीयाबभ्रिबभ्रिणीबभ्रीणि
तृतीयाबभ्रिणाबभ्रिभ्याम्बभ्रिभिः
चतुर्थीबभ्रिणे / बभ्रयेबभ्रिभ्याम्बभ्रिभ्यः
पञ्चमीबभ्रिणः / बभ्रेःबभ्रिभ्याम्बभ्रिभ्यः
षष्ठीबभ्रिणः / बभ्रेःबभ्रिणोः / बभ्रियोःबभ्रीणाम्
सप्तमीबभ्रिणि / बभ्रौबभ्रिणोः / बभ्रियोःबभ्रिषु
सम्बोधनहे बभ्रि / हे बभ्रेहे बभ्रिणीहे बभ्रीणि

अर्थ: —
English: bearing, carrying (with acc.), RV. vi, 23, 4

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें