🕉️ 23 November 2026, Monday · 12:42:24 AM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

भयंकर्तृ (पुंलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाभयंकर्ताभयंकर्तारौभयंकर्तारः
द्वितीयाभयंकर्तारम्भयंकर्तारौभयंकर्तॄन्
तृतीयाभयंकर्त्राभयंकर्तृभ्याम्भयंकर्तृभिः
चतुर्थीभयंकर्त्रेभयंकर्तृभ्याम्भयंकर्तृभ्यः
पञ्चमीभयंकर्तुःभयंकर्तृभ्याम्भयंकर्तृभ्यः
षष्ठीभयंकर्तुःभयंकर्त्रोःभयंकर्तॄणाम्
सप्तमीभयंकर्तरिभयंकर्त्रोःभयंकर्तृषु
सम्बोधनहे भयंकर्तःहे भयंकर्तारौहे भयंकर्तारः

अर्थ: —
English: = भ्व्य-कर्तृ, MBh.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

भयंकर्तृ (नपुंसकलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाभयंकर्तृभयंकर्तृणीभयंकर्तॄणि
द्वितीयाभयंकर्तृभयंकर्तृणीभयंकर्तॄणि
तृतीयाभयंकर्तृणा / भयंकर्त्राभयंकर्तृभ्याम्भयंकर्तृभिः
चतुर्थीभयंकर्तृणे / भयंकर्त्रेभयंकर्तृभ्याम्भयंकर्तृभ्यः
पञ्चमीभयंकर्तृणः / भयंकर्तुःभयंकर्तृभ्याम्भयंकर्तृभ्यः
षष्ठीभयंकर्तृणः / भयंकर्तुःभयंकर्तृणोः / भयंकर्त्रोःभयंकर्तॄणाम्
सप्तमीभयंकर्तृणि / भयंकर्तरिभयंकर्तृणोः / भयंकर्त्रोःभयंकर्तृषु
सम्बोधनहे भयंकर्तृ / हे भयंकर्तःहे भयंकर्तृणीहे भयंकर्तॄणि

अर्थ: —
English: = भ्व्य-कर्तृ, MBh.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬