🕉️ 21 November 2026, Saturday · 05:29:22 AM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

भाद्रपद (पुंलिङ्ग)

चान्द्रवर्ष के एक मास का नाम

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाभाद्रपदःभाद्रपदौभाद्रपदाः
द्वितीयाभाद्रपदम्भाद्रपदौभाद्रपदान्
तृतीयाभाद्रपदेनभाद्रपदाभ्याम्भाद्रपदैः
चतुर्थीभाद्रपदायभाद्रपदाभ्याम्भाद्रपदेभ्यः
पञ्चमीभाद्रपदात् / भाद्रपदाद्भाद्रपदाभ्याम्भाद्रपदेभ्यः
षष्ठीभाद्रपदस्यभाद्रपदयोःभाद्रपदानाम्
सप्तमीभाद्रपदेभाद्रपदयोःभाद्रपदेषु
सम्बोधनहे भाद्रपदहे भाद्रपदौहे भाद्रपदाः

अर्थ: चान्द्रवर्ष के एक मास का नाम
संस्कृत: पर्याय: नभस्य, प्रौष्ठपद, भाद्र

📚 अमरकोश में:
• भाद्रपद के (१.४.१८) — पर्याय: नभस्य, प्रौष्ठपद, भाद्र

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें