🕉️ 21 November 2026, Saturday · 04:23:27 AM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

मृगाख्य (पुंलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमामृगाख्यःमृगाख्यौमृगाख्याः
द्वितीयामृगाख्यम्मृगाख्यौमृगाख्यान्
तृतीयामृगाख्येणमृगाख्याभ्याम्मृगाख्यैः
चतुर्थीमृगाख्यायमृगाख्याभ्याम्मृगाख्येभ्यः
पञ्चमीमृगाख्यात् / मृगाख्याद्मृगाख्याभ्याम्मृगाख्येभ्यः
षष्ठीमृगाख्यस्यमृगाख्ययोःमृगाख्याणाम्
सप्तमीमृगाख्येमृगाख्ययोःमृगाख्येषु
सम्बोधनहे मृगाख्यहे मृगाख्यौहे मृगाख्याः

अर्थ: —
English: named after a deer (°या वीथी, a portion of the moon's course which comprises 3 constellations beginning with,

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

मृगाख्य (नपुंसकलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमामृगाख्यम्मृगाख्येमृगाख्याणि
द्वितीयामृगाख्यम्मृगाख्येमृगाख्याणि
तृतीयामृगाख्येणमृगाख्याभ्याम्मृगाख्यैः
चतुर्थीमृगाख्यायमृगाख्याभ्याम्मृगाख्येभ्यः
पञ्चमीमृगाख्यात् / मृगाख्याद्मृगाख्याभ्याम्मृगाख्येभ्यः
षष्ठीमृगाख्यस्यमृगाख्ययोःमृगाख्याणाम्
सप्तमीमृगाख्येमृगाख्ययोःमृगाख्येषु
सम्बोधनहे मृगाख्यहे मृगाख्येहे मृगाख्याणि

अर्थ: —
English: named after a deer (°या वीथी, a portion of the moon's course which comprises 3 constellations beginning with,

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें