🕉️ 22 November 2026, Sunday · 03:12:04 PM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

यज्ञगम्य (पुंलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमायज्ञगम्यःयज्ञगम्यौयज्ञगम्याः
द्वितीयायज्ञगम्यम्यज्ञगम्यौयज्ञगम्यान्
तृतीयायज्ञगम्येनयज्ञगम्याभ्याम्यज्ञगम्यैः
चतुर्थीयज्ञगम्याययज्ञगम्याभ्याम्यज्ञगम्येभ्यः
पञ्चमीयज्ञगम्यात् / यज्ञगम्याद्यज्ञगम्याभ्याम्यज्ञगम्येभ्यः
षष्ठीयज्ञगम्यस्ययज्ञगम्ययोःयज्ञगम्यानाम्
सप्तमीयज्ञगम्येयज्ञगम्ययोःयज्ञगम्येषु
सम्बोधनहे यज्ञगम्यहे यज्ञगम्यौहे यज्ञगम्याः

अर्थ: —
English: accessible by s° (Viṣṇu-Kṛṣṇa), Viṣṇ.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

यज्ञगम्य (नपुंसकलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमायज्ञगम्यम्यज्ञगम्येयज्ञगम्यानि
द्वितीयायज्ञगम्यम्यज्ञगम्येयज्ञगम्यानि
तृतीयायज्ञगम्येनयज्ञगम्याभ्याम्यज्ञगम्यैः
चतुर्थीयज्ञगम्याययज्ञगम्याभ्याम्यज्ञगम्येभ्यः
पञ्चमीयज्ञगम्यात् / यज्ञगम्याद्यज्ञगम्याभ्याम्यज्ञगम्येभ्यः
षष्ठीयज्ञगम्यस्ययज्ञगम्ययोःयज्ञगम्यानाम्
सप्तमीयज्ञगम्येयज्ञगम्ययोःयज्ञगम्येषु
सम्बोधनहे यज्ञगम्यहे यज्ञगम्येहे यज्ञगम्यानि

अर्थ: —
English: accessible by s° (Viṣṇu-Kṛṣṇa), Viṣṇ.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬