🕉️ 19 November 2026, Thursday · 06:26:59 PM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

वधूयु (पुंलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमावधूयुःवधूयूवधूयवः
द्वितीयावधूयुम्वधूयूवधूयून्
तृतीयावधूयुनावधूयुभ्याम्वधूयुभिः
चतुर्थीवधूयवेवधूयुभ्याम्वधूयुभ्यः
पञ्चमीवधूयोःवधूयुभ्याम्वधूयुभ्यः
षष्ठीवधूयोःवधूय्वोःवधूयूनाम्
सप्तमीवधूयौवधूय्वोःवधूयुषु
सम्बोधनहे वधूयोहे वधूयूहे वधूयवः

अर्थ: —
English: one who loves his wife or longs for a wife, uxorious, lustful, a wooer, suitor, bridegroom, RV.; AV.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

वधूयु (नपुंसकलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमावधूयुवधूयुनीवधूयूनि
द्वितीयावधूयुवधूयुनीवधूयूनि
तृतीयावधूयुनावधूयुभ्याम्वधूयुभिः
चतुर्थीवधूयुने / वधूयवेवधूयुभ्याम्वधूयुभ्यः
पञ्चमीवधूयुनः / वधूयोःवधूयुभ्याम्वधूयुभ्यः
षष्ठीवधूयुनः / वधूयोःवधूयुनोः / वधूय्वोःवधूयूनाम्
सप्तमीवधूयुनि / वधूयौवधूयुनोः / वधूय्वोःवधूयुषु
सम्बोधनहे वधूयु / हे वधूयोहे वधूयुनीहे वधूयूनि

अर्थ: —
English: one who loves his wife or longs for a wife, uxorious, lustful, a wooer, suitor, bridegroom, RV.; AV.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें