🕉️ 20 November 2026, Friday · 04:33:14 PM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

वलिमत् (पुंलिङ्ग)

झुर्रीदार

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमावलिमान्वलिमन्तौवलिमन्तः
द्वितीयावलिमन्तम्वलिमन्तौवलिमतः
तृतीयावलिमतावलिमद्भ्याम्वलिमद्भिः
चतुर्थीवलिमतेवलिमद्भ्याम्वलिमद्भ्यः
पञ्चमीवलिमतःवलिमद्भ्याम्वलिमद्भ्यः
षष्ठीवलिमतःवलिमतोःवलिमताम्
सप्तमीवलिमतिवलिमतोःवलिमत्सु
सम्बोधनहे वलिमन्हे वलिमन्तौहे वलिमन्तः

अर्थ: झुर्रीदार

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

वलिमत् (स्त्रीलिङ्ग)

झुर्रीदार

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमावलिमत् / वलिमद्वलिमतौवलिमतः
द्वितीयावलिमतम्वलिमतौवलिमतः
तृतीयावलिमतावलिमद्भ्याम्वलिमद्भिः
चतुर्थीवलिमतेवलिमद्भ्याम्वलिमद्भ्यः
पञ्चमीवलिमतःवलिमद्भ्याम्वलिमद्भ्यः
षष्ठीवलिमतःवलिमतोःवलिमताम्
सप्तमीवलिमतिवलिमतोःवलिमत्सु
सम्बोधनहे वलिमत् / हे वलिमद्हे वलिमतौहे वलिमतः

अर्थ: झुर्रीदार

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

वलिमत् (नपुंसकलिङ्ग)

झुर्रीदार

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमावलिमत् / वलिमद्वलिमतीवलिमन्ति
द्वितीयावलिमत् / वलिमद्वलिमतीवलिमन्ति
तृतीयावलिमतावलिमद्भ्याम्वलिमद्भिः
चतुर्थीवलिमतेवलिमद्भ्याम्वलिमद्भ्यः
पञ्चमीवलिमतःवलिमद्भ्याम्वलिमद्भ्यः
षष्ठीवलिमतःवलिमतोःवलिमताम्
सप्तमीवलिमतिवलिमतोःवलिमत्सु
सम्बोधनहे वलिमत् / हे वलिमद्हे वलिमतीहे वलिमन्ति

अर्थ: झुर्रीदार

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें