🕉️ 21 November 2026, Saturday · 12:04:46 PM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

शवकाम्य (पुंलिङ्ग)

शव (लाश, मुर्दा शरीर) + काम्य (सुन्दर, मनोहर)

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाशवकाम्यःशवकाम्यौशवकाम्याः
द्वितीयाशवकाम्यम्शवकाम्यौशवकाम्यान्
तृतीयाशवकाम्येनशवकाम्याभ्याम्शवकाम्यैः
चतुर्थीशवकाम्यायशवकाम्याभ्याम्शवकाम्येभ्यः
पञ्चमीशवकाम्यात् / शवकाम्याद्शवकाम्याभ्याम्शवकाम्येभ्यः
षष्ठीशवकाम्यस्यशवकाम्ययोःशवकाम्यानाम्
सप्तमीशवकाम्येशवकाम्ययोःशवकाम्येषु
सम्बोधनहे शवकाम्यहे शवकाम्यौहे शवकाम्याः

अर्थ: शव (लाश, मुर्दा शरीर) + काम्य (सुन्दर, मनोहर)
English: ‘fond of or feeding on corpses’, a dog, L.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें