🕉️ 21 November 2026, Saturday · 05:40:11 PM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

शाट्यायन (पुंलिङ्ग)

शाटी (वस्त्र, कपड़ा) + आयन (लम्बाई, विस्तार)

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाशाट्यायनःशाट्यायनौशाट्यायनाः
द्वितीयाशाट्यायनम्शाट्यायनौशाट्यायनान्
तृतीयाशाट्यायनेनशाट्यायनाभ्याम्शाट्यायनैः
चतुर्थीशाट्यायनायशाट्यायनाभ्याम्शाट्यायनेभ्यः
पञ्चमीशाट्यायनात् / शाट्यायनाद्शाट्यायनाभ्याम्शाट्यायनेभ्यः
षष्ठीशाट्यायनस्यशाट्यायनयोःशाट्यायनानाम्
सप्तमीशाट्यायनेशाट्यायनयोःशाट्यायनेषु
सम्बोधनहे शाट्यायनहे शाट्यायनौहे शाट्यायनाः

अर्थ: शाटी (वस्त्र, कपड़ा) + आयन (लम्बाई, विस्तार)
English: (patr. fr. शाट्य) N. of a teacher and author of various works (See below)

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें