🕉️ 21 November 2026, Saturday · 03:27:14 AM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

शुष्कक (पुंलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाशुष्ककःशुष्ककौशुष्ककाः
द्वितीयाशुष्ककम्शुष्ककौशुष्ककान्
तृतीयाशुष्ककेणशुष्ककाभ्याम्शुष्ककैः
चतुर्थीशुष्ककायशुष्ककाभ्याम्शुष्ककेभ्यः
पञ्चमीशुष्ककात् / शुष्ककाद्शुष्ककाभ्याम्शुष्ककेभ्यः
षष्ठीशुष्ककस्यशुष्ककयोःशुष्ककाणाम्
सप्तमीशुष्ककेशुष्ककयोःशुष्ककेषु
सम्बोधनहे शुष्ककहे शुष्ककौहे शुष्ककाः

अर्थ: —
English: dried up, emaciated, thin, R.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

शुष्कक (नपुंसकलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाशुष्ककम्शुष्ककेशुष्ककाणि
द्वितीयाशुष्ककम्शुष्ककेशुष्ककाणि
तृतीयाशुष्ककेणशुष्ककाभ्याम्शुष्ककैः
चतुर्थीशुष्ककायशुष्ककाभ्याम्शुष्ककेभ्यः
पञ्चमीशुष्ककात् / शुष्ककाद्शुष्ककाभ्याम्शुष्ककेभ्यः
षष्ठीशुष्ककस्यशुष्ककयोःशुष्ककाणाम्
सप्तमीशुष्ककेशुष्ककयोःशुष्ककेषु
सम्बोधनहे शुष्ककहे शुष्ककेहे शुष्ककाणि

अर्थ: —
English: dried up, emaciated, thin, R.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें