🕉️ 22 November 2026, Sunday · 07:06:45 PM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

सश्रद्ध (पुंलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमासश्रद्धःसश्रद्धौसश्रद्धाः
द्वितीयासश्रद्धम्सश्रद्धौसश्रद्धान्
तृतीयासश्रद्धेनसश्रद्धाभ्याम्सश्रद्धैः
चतुर्थीसश्रद्धायसश्रद्धाभ्याम्सश्रद्धेभ्यः
पञ्चमीसश्रद्धात् / सश्रद्धाद्सश्रद्धाभ्याम्सश्रद्धेभ्यः
षष्ठीसश्रद्धस्यसश्रद्धयोःसश्रद्धानाम्
सप्तमीसश्रद्धेसश्रद्धयोःसश्रद्धेषु
सम्बोधनहे सश्रद्धहे सश्रद्धौहे सश्रद्धाः

अर्थ: —
English: trustful, frank, confident, Kathās.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

सश्रद्ध (नपुंसकलिङ्ग)

शब्दरूप

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमासश्रद्धम्सश्रद्धेसश्रद्धानि
द्वितीयासश्रद्धम्सश्रद्धेसश्रद्धानि
तृतीयासश्रद्धेनसश्रद्धाभ्याम्सश्रद्धैः
चतुर्थीसश्रद्धायसश्रद्धाभ्याम्सश्रद्धेभ्यः
पञ्चमीसश्रद्धात् / सश्रद्धाद्सश्रद्धाभ्याम्सश्रद्धेभ्यः
षष्ठीसश्रद्धस्यसश्रद्धयोःसश्रद्धानाम्
सप्तमीसश्रद्धेसश्रद्धयोःसश्रद्धेषु
सम्बोधनहे सश्रद्धहे सश्रद्धेहे सश्रद्धानि

अर्थ: —
English: trustful, frank, confident, Kathās.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬