🕉️ 20 November 2026, Friday · 01:31:01 AM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

सुदिन (नपुंसकलिङ्ग)

आनन्दप्रद शुभ दिवस

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमासुदिनम्सुदिनेसुदिनानि
द्वितीयासुदिनम्सुदिनेसुदिनानि
तृतीयासुदिनेनसुदिनाभ्याम्सुदिनैः
चतुर्थीसुदिनायसुदिनाभ्याम्सुदिनेभ्यः
पञ्चमीसुदिनात् / सुदिनाद्सुदिनाभ्याम्सुदिनेभ्यः
षष्ठीसुदिनस्यसुदिनयोःसुदिनानाम्
सप्तमीसुदिनेसुदिनयोःसुदिनेषु
सम्बोधनहे सुदिनहे सुदिनेहे सुदिनानि

अर्थ: आनन्दप्रद शुभ दिवस

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

सुदिन (पुंलिङ्ग)

आनन्दप्रद शुभ दिवस

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमासुदिनःसुदिनौसुदिनाः
द्वितीयासुदिनम्सुदिनौसुदिनान्
तृतीयासुदिनेनसुदिनाभ्याम्सुदिनैः
चतुर्थीसुदिनायसुदिनाभ्याम्सुदिनेभ्यः
पञ्चमीसुदिनात् / सुदिनाद्सुदिनाभ्याम्सुदिनेभ्यः
षष्ठीसुदिनस्यसुदिनयोःसुदिनानाम्
सप्तमीसुदिनेसुदिनयोःसुदिनेषु
सम्बोधनहे सुदिनहे सुदिनौहे सुदिनाः

अर्थ: आनन्दप्रद शुभ दिवस
English: clear, bright (as a day or morning), RV.

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें