🕉️ 19 November 2026, Thursday · 04:15:26 PM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

सेचन (नपुंसकलिङ्ग)

सींचना, पानी देना

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमासेचनम्सेचनेसेचनानि
द्वितीयासेचनम्सेचनेसेचनानि
तृतीयासेचनेनसेचनाभ्याम्सेचनैः
चतुर्थीसेचनायसेचनाभ्याम्सेचनेभ्यः
पञ्चमीसेचनात् / सेचनाद्सेचनाभ्याम्सेचनेभ्यः
षष्ठीसेचनस्यसेचनयोःसेचनानाम्
सप्तमीसेचनेसेचनयोःसेचनेषु
सम्बोधनहे सेचनहे सेचनेहे सेचनानि

अर्थ: सींचना, पानी देना
संस्कृत: पर्याय: सेकपात्र

📚 अमरकोश में:

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

सेचन (पुंलिङ्ग)

सींचना, पानी देना

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमासेचनःसेचनौसेचनाः
द्वितीयासेचनम्सेचनौसेचनान्
तृतीयासेचनेनसेचनाभ्याम्सेचनैः
चतुर्थीसेचनायसेचनाभ्याम्सेचनेभ्यः
पञ्चमीसेचनात् / सेचनाद्सेचनाभ्याम्सेचनेभ्यः
षष्ठीसेचनस्यसेचनयोःसेचनानाम्
सप्तमीसेचनेसेचनयोःसेचनेषु
सम्बोधनहे सेचनहे सेचनौहे सेचनाः

अर्थ: सींचना, पानी देना
संस्कृत: पर्याय: सेकपात्र
English: sprinkling, pouring out, emitting (See विष-स्°)

📚 अमरकोश में:

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें