🕉️ 20 November 2026, Friday · 12:52:09 PM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

हिक्का (स्त्रीलिङ्ग)

अस्पष्ट ध्वनि

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाहिक्काहिक्केहिक्काः
द्वितीयाहिक्काम्हिक्केहिक्काः
तृतीयाहिक्कयाहिक्काभ्याम्हिक्काभिः
चतुर्थीहिक्कायैहिक्काभ्याम्हिक्काभ्यः
पञ्चमीहिक्कायाःहिक्काभ्याम्हिक्काभ्यः
षष्ठीहिक्कायाःहिक्कयोःहिक्कानाम्
सप्तमीहिक्कायाम्हिक्कयोःहिक्कासु
सम्बोधनहे हिक्केहे हिक्केहे हिक्काः

अर्थ: अस्पष्ट ध्वनि

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

हिक्का (नपुंसकलिङ्ग)

हिचकी का रोग

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाहिक्कम्हिक्केहिक्कानि
द्वितीयाहिक्कम्हिक्केहिक्कानि
तृतीयाहिक्केनहिक्काभ्याम्हिक्कैः
चतुर्थीहिक्कायहिक्काभ्याम्हिक्केभ्यः
पञ्चमीहिक्कात् / हिक्काद्हिक्काभ्याम्हिक्केभ्यः
षष्ठीहिक्कस्यहिक्कयोःहिक्कानाम्
सप्तमीहिक्केहिक्कयोःहिक्केषु
सम्बोधनहे हिक्कहे हिक्केहे हिक्कानि

अर्थ: हिचकी का रोग

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें