🕉️ 19 November 2026, Thursday · 05:23:52 PM · CDSHARMA.IN

📗 शब्द-रूपावली

किसी भी संस्कृत शब्द के आठों विभक्तियों व तीनों वचनों के रूप — मूल शब्द या कोई भी रूप (जैसे रामेण, मत्याः, तस्य) लिखें

लिङ्ग:

अयोनि (पुंलिङ्ग)

अजन्मा,नित्य

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाअयोनिःअयोनीअयोनयः
द्वितीयाअयोनिम्अयोनीअयोनीन्
तृतीयाअयोनिनाअयोनिभ्याम्अयोनिभिः
चतुर्थीअयोनयेअयोनिभ्याम्अयोनिभ्यः
पञ्चमीअयोनेःअयोनिभ्याम्अयोनिभ्यः
षष्ठीअयोनेःअयोन्योःअयोनीनाम्
सप्तमीअयोनौअयोन्योःअयोनिषु
सम्बोधनहे अयोनेहे अयोनीहे अयोनयः

अर्थ: अजन्मा,नित्य

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अयोनि (स्त्रीलिङ्ग)

अजन्मा,नित्य

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाअयोनिःअयोनीअयोनयः
द्वितीयाअयोनिम्अयोनीअयोनीः
तृतीयाअयोन्याअयोनिभ्याम्अयोनिभिः
चतुर्थीअयोनये / अयोन्यैअयोनिभ्याम्अयोनिभ्यः
पञ्चमीअयोनेः / अयोन्याःअयोनिभ्याम्अयोनिभ्यः
षष्ठीअयोनेः / अयोन्याःअयोन्योःअयोनीनाम्
सप्तमीअयोनौ / अयोन्याम्अयोन्योःअयोनिषु
सम्बोधनहे अयोनेहे अयोनीहे अयोनयः

अर्थ: अजन्मा,नित्य

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अयोनि (नपुंसकलिङ्ग)

अजन्मा,नित्य

विभक्तिएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमाअयोनिअयोनिनीअयोनीनि
द्वितीयाअयोनिअयोनिनीअयोनीनि
तृतीयाअयोनिनाअयोनिभ्याम्अयोनिभिः
चतुर्थीअयोनिने / अयोनयेअयोनिभ्याम्अयोनिभ्यः
पञ्चमीअयोनिनः / अयोनेःअयोनिभ्याम्अयोनिभ्यः
षष्ठीअयोनिनः / अयोनेःअयोनिनोः / अयोन्योःअयोनीनाम्
सप्तमीअयोनिनि / अयोनौअयोनिनोः / अयोन्योःअयोनिषु
सम्बोधनहे अयोनि / हे अयोनेहे अयोनिनीहे अयोनीनि

अर्थ: अजन्मा,नित्य

प्रतिमान-आधारित रूप शब्द के प्रतिमान (paradigm) से स्वतः बने हैं — दुर्लभ/अनियमित शब्दों में किसी व्याकरण-ग्रन्थ से मिलान कर लें।

अकारान्त पुंलिङ्ग

आकारान्त स्त्रीलिङ्ग

इकारान्त

ईकारान्त / ऊकारान्त

उकारान्त

ऋकारान्त / ओकारान्त

अकारान्त नपुंसकलिङ्ग

हलन्त (व्यञ्जनान्त)

सर्वनाम

संख्यावाचक

ⓘ नियमित शब्दों के रूप प्रतिमान से स्वतः बनते हैं (शब्द-डेटा साभार: ashtadhyayi.com); सर्वनाम, संख्या व अनियमित शब्दों (पति, सखि, पथिन्, पुंस् आदि) की तालिकाएँ हाथ से जाँची गयी हैं। अर्थ — आप्टे संस्कृत-हिन्दी कोश; पर्याय — अमरकोश। धातुओं के रूप हेतु धातु-रूपावली, किसी श्लोक के विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें