॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: लोहा
संस्कृत: लोहः · पर्याय: लोह, शस्त्रक, तीक्ष्ण, पिण्ड, कालायस
व्युत्पत्ति: इ+असुन् (कृदन्त)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | अयः | अयसी | अयांसि |
| द्वितीया | अयः | अयसी | अयांसि |
| तृतीया | अयसा | अयोभ्याम् | अयोभिः |
| चतुर्थी | अयसे | अयोभ्याम् | अयोभ्यः |
| पञ्चमी | अयसः | अयोभ्याम् | अयोभ्यः |
| षष्ठी | अयसः | अयसोः | अयसाम् |
| सप्तमी | अयसि | अयसोः | अयस्सु / अयःसु |
| सम्बोधन | हे अयः | हे अयसी | हे अयांसि |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| अयः | अयस् (नपुं.) — सम्बोधन, एकवचन अन्य सम्भावना: अय (पुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन | अयस् (नपुं.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन |
अयः ➤ लोहा
संस्कृत: लोहः · पर्याय: लोह, शस्त्रक, तीक्ष्ण, पिण्ड, कालायस
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| अयस् |
लोहा (२.९.९८) — लोह, शस्त्रक, तीक्ष्ण, पिण्ड, कालायस, अश्मसार |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड