॥ श्लोकानां विश्लेषिका ॥ — पदच्छेद, पदपरिचय, पदार्थ, अन्वय, भावार्थ व व्याकरण
"+" = एक ही लिखित शब्द के भीतर सन्धि-विच्छेद · डैश (-) वाले = समास का पूर्वपद
अर्थ: ठहरना, रुकना
संस्कृत: उपरमणम् · पर्याय: आरति, विरति, उपराम
व्युत्पत्ति: अव+रम्+क्तिन् (कृदन्त)
सम्भावित विश्लेषण (सबसे सम्भावित पहले):
📗 शब्द-रूपावली में पूरी तालिका
| विभक्ति | एकवचन | द्विवचन | बहुवचन |
|---|---|---|---|
| प्रथमा | अवरतिः | अवरती | अवरतयः |
| द्वितीया | अवरतिम् | अवरती | अवरतीः |
| तृतीया | अवरत्या | अवरतिभ्याम् | अवरतिभिः |
| चतुर्थी | अवरतये / अवरत्यै | अवरतिभ्याम् | अवरतिभ्यः |
| पञ्चमी | अवरतेः / अवरत्याः | अवरतिभ्याम् | अवरतिभ्यः |
| षष्ठी | अवरतेः / अवरत्याः | अवरत्योः | अवरतीनाम् |
| सप्तमी | अवरतौ / अवरत्याम् | अवरत्योः | अवरतिषु |
| सम्बोधन | हे अवरते | हे अवरती | हे अवरतयः |
रंगीन खाना = आपका लिखा रूप। रूप प्रतिमान (paradigm) से बने हैं; कुछ शब्दों के वैकल्पिक/आर्ष रूप भिन्न हो सकते हैं।
| पदम् | विवरणम् |
|---|---|
| अवरतिः | अवरति (स्त्री.) — प्रथमा विभक्ति, एकवचन 📚 |
अवरतिः 📚 ➤ ठहरना, रुकना
संस्कृत: उपरमणम् · पर्याय: आरति, विरति, उपराम
| शब्द | संक्षिप्त अर्थ | कोश |
|---|---|---|
| अवरति 📚 | विराम | 🟠🔵🟣🟢🟤 |
ⓘ शब्द छूने पर हिन्दी शब्दसागर, मोनियर-विलियम्स, आप्टे, वाचस्पत्यम् व शब्दकल्पद्रुम — पाँचों कोशों का पूरा अर्थ, व्युत्पत्ति, उद्धरण व पर्याय यहीं खुलेंगे। · उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश ↗
| शब्द | अमरकोश — विषय, पर्याय |
|---|---|
| अवरति |
रुकना/विरक्ति (३.२.३७) — आरति, विरति, उपराम |
ⓘ विषय पर क्लिक करें — अमरकोश का वह मूल श्लोक अन्वय, अनुवाद व भावार्थ सहित खुलेगा; शब्द पर क्लिक करें — शब्द-रूपावली।
इस श्लोक में शब्दों के भीतर कोई सन्धि नहीं पहचानी गई।
कोई समस्त पद नहीं पहचाना गया (या पूरा सामासिक शब्द कोश में सीधे मिल गया)।
कोई तद्धितान्त पद नहीं पहचाना गया।
विश्लेषण-समय: ०.१ सेकण्ड